Cầu thang ngày nay đã vượt xa vai trò lối đi đơn thuần, trở thành điểm nhấn kiến trúc quan trọng, định hình thẩm mỹ và cảm giác không gian của ngôi nhà. Các gia chủ hiện đại đặc biệt chú trọng vào thiết kế, lựa chọn đa dạng vật liệu, kiểu dáng, màu sắc và tích hợp ánh sáng để nâng tầm giá trị cho khu vực này. Thị trường vật liệu phong phú với đá tự nhiên (sang trọng nhưng chi phí cao, cần chống trượt), gỗ (ấm cúng nhưng dễ cong vênh), gạch ốp (giá hợp lý, đa dạng) và vật liệu nhân tạo (tiết kiệm chi phí). Việc lựa chọn vật liệu và kiểu dáng cần cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên nhu cầu sử dụng thực tế (nội/ngoại thất), yếu tố an toàn (chống trượt), đặc điểm không gian và khả năng tài chính. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên tính bền vững và giá trị sử dụng lâu dài thay vì chỉ chạy theo xu hướng.
Nội dung
Cầu thang: Nâng tầm vị thế, trở thành điểm nhấn kiến trúc
Sau thời gian dài tích lũy, gia đình ông Đào Duy Hùng tại xã Sóc Sơn (Hà Nội) đã khởi công xây dựng ngôi nhà ba tầng nhằm kiến tạo không gian sống ổn định. Đáng chú ý, khi dự án tiến vào giai đoạn hoàn thiện, khu vực cầu thang bất ngờ trở thành yếu tố tiêu tốn nhiều tâm sức và thời gian cân nhắc nhất của gia đình.
Trong kiến trúc hiện đại, cầu thang không chỉ là lối đi mà còn là một điểm nhấn mang tính nghệ thuật, có khả năng định hình mạnh mẽ vẻ đẹp thẩm mỹ và cảm giác về không gian của toàn bộ ngôi nhà.
Ông Hùng bày tỏ sự băn khoăn: “Vật liệu gỗ mang lại vẻ đẹp ấm cúng, tinh tế nhưng lại tiềm ẩn rủi ro cong vênh, mối mọt theo thời gian. Trong khi đó, đá tự nhiên tuy sang trọng và đẳng cấp hơn, song chi phí đầu tư cao và vấn đề trơn trượt cũng là mối lo ngại lớn khi gia đình có trẻ nhỏ”.
Thực tế, không chỉ riêng gia đình ông Hùng, xu hướng hiện nay cho thấy nhiều chủ đầu tư khi xây dựng hoặc cải tạo nhà ở đều dành sự chú trọng đặc biệt cho thiết kế cầu thang. Ngoài vai trò cốt lõi là kết nối các không gian chức năng giữa các tầng, cầu thang giờ đây được nhìn nhận như một tác phẩm kiến trúc, có ảnh hưởng sâu sắc đến giá trị thẩm mỹ và trải nghiệm không gian tổng thể của công trình.
Theo Kiến trúc sư Trần Cao Cường, trong bối cảnh kiến trúc nhà ở đương đại, cầu thang đã vượt ra ngoài chức năng di chuyển thuần túy, trở thành một yếu tố tạo hình chủ chốt, định hình không gian nội thất. Một thiết kế cầu thang hài hòa, tinh tế có khả năng biến đổi không gian, kiến tạo cảm giác thông thoáng, sang trọng, hay sự ấm cúng, thân mật, tùy thuộc vào phong cách thiết kế tổng thể.
Kiến trúc sư Cường nhận định: “Nếu như trước đây, sự kiên cố và an toàn là ưu tiên hàng đầu khi thiết kế cầu thang, thì vài năm trở lại đây, các gia chủ đã dành sự quan tâm sâu sắc hơn đến đa dạng vật liệu, kiểu dáng, sắc màu, và đặc biệt là việc tích hợp yếu tố ánh sáng, nhằm nâng tầm giá trị thẩm mỹ cho khu vực này”.
Giới chuyên môn đánh giá, thị trường vật liệu ốp cầu thang hiện nay vô cùng phong phú, bao gồm đá tự nhiên, gỗ, gạch men và cả những dòng vật liệu nhựa giả gỗ tiên tiến. Mỗi loại hình vật liệu đều sở hữu những đặc tính ưu việt cũng như hạn chế nhất định.
Trong số đó, đá tự nhiên tiếp tục khẳng định vị thế là lựa chọn hàng đầu cho nhiều công trình nhà phố và biệt thự cao cấp. Ưu điểm nổi bật của vật liệu này là độ bền vượt trội, khả năng vệ sinh dễ dàng và khả năng kiến tạo vẻ đẹp sang trọng, đẳng cấp. Đặc biệt, các loại đá granite, marble hoặc đá nhân tạo gốc thạch anh thường được ưu tiên ứng dụng trong những không gian mang phong cách thiết kế hiện đại.
Tuy nhiên, đá tự nhiên cũng tồn tại những hạn chế nhất định như chi phí đầu tư ban đầu tương đối cao, quy trình thi công đòi hỏi sự phức tạp, và việc xử lý bề mặt chống trơn trượt là điều cần thiết để đảm bảo an toàn.
Ngược lại, gỗ vẫn là vật liệu được nhiều gia đình ưu ái lựa chọn nhờ khả năng mang lại cảm giác ấm cúng, gần gũi và thân thiện. Các thiết kế cầu thang ốp gỗ đặc biệt phù hợp với những không gian kiến trúc mang phong cách Scandinavian, Indochine hoặc tân cổ điển.
Cầu thang ốp gỗ được nhiều gia đình lựa chọn nhờ khả năng kiến tạo không gian ấm cúng và gần gũi.
Ông Phạm Vũ Quyến, chủ cơ sở sản xuất đồ gỗ uy tín tại Thanh Oai (Hà Nội), chia sẻ rằng trong những năm gần đây, nhiều khách hàng đã có xu hướng kết hợp mặt bậc gỗ với khung thép hoặc đá, nhằm tối ưu hóa sự cân bằng giữa giá trị thẩm mỹ và hiệu quả chi phí đầu tư.
Ông Quyến nhấn mạnh: “Gỗ tự nhiên mang vẻ đẹp độc đáo nhưng đi kèm với mức giá cao. Trong khi đó, gỗ công nghiệp lại là lựa chọn kinh tế hơn. Tuy nhiên, đặc biệt với điều kiện khí hậu ẩm ướt của miền Bắc, việc xử lý vật liệu gỗ chống ẩm mốc và cong vênh ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố then chốt để đảm bảo độ bền và tính ổn định cho công trình”.
Đa dạng giải pháp thiết kế phù hợp cho từng không gian
Bên cạnh đá và gỗ, gạch ốp cầu thang cũng đang trở thành vật liệu được ưa chuộng rộng rãi nhờ mức giá thành hợp lý, sự phong phú về mẫu mã và quy trình thi công đơn giản. Các loại gạch giả đá, giả gỗ hoặc gạch có bề mặt nhám chống trơn trượt hiện đang là lựa chọn ưu tiên của nhiều gia chủ.
Các chuyên gia kiến nghị, đối với những gia đình có trẻ nhỏ hoặc người cao tuổi, tiêu chí chống trơn trượt phải được ưu tiên hàng đầu trong quá trình lựa chọn vật liệu ốp lát cầu thang nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối.
Ngoài ra, các dòng vật liệu nhân tạo như nhựa SPC, vinyl hoặc nhựa giả gỗ đang ngày càng được ứng dụng phổ biến trong các dự án cải tạo hoặc công trình nhà ở với yêu cầu tối ưu hóa chi phí.
Những ưu điểm nổi bật của nhóm vật liệu này bao gồm khả năng chống thấm nước, chống mối mọt hiệu quả và tốc độ thi công nhanh chóng. Tuy nhiên, về mặt đẳng cấp thẩm mỹ và khả năng chịu lực, chúng vẫn khó có thể sánh bằng đá hoặc gỗ tự nhiên.
Không dừng lại ở vật liệu, yếu tố kiểu dáng cầu thang cũng đóng vai trò trọng yếu, tác động đáng kể đến tổng thể diện mạo và cảm quan không gian sống.
Hiện tại, cầu thang thẳng vẫn giữ vị thế là kiểu thiết kế phổ biến nhất, được ưa chuộng nhờ tính dễ thi công và sự tương thích với đa dạng kiến trúc nhà phố. Ngược lại, các thiết kế cầu thang chữ L và chữ U được đánh giá cao về khả năng tối ưu hóa diện tích sử dụng và kiến tạo đường nét mềm mại, uyển chuyển hơn cho không gian.
Trong các công trình kiến trúc hiện đại, cầu thang nổi (floating staircase) hoặc cầu thang bay đang dần chiếm lĩnh vị trí xu hướng nhờ ngôn ngữ thiết kế tối giản, khả năng mở rộng không gian và gia tăng hiệu ứng thị giác ấn tượng. Tuy nhiên, việc thi công loại hình cầu thang này đòi hỏi kỹ thuật cao cùng sự tính toán kết cấu cực kỳ chính xác và tỉ mỉ.
Bên cạnh đó, cầu thang xoắn ốc thường được ưu tiên ứng dụng cho các không gian ngoài trời, khu vực sân thượng hoặc những vị trí có diện tích hạn chế, nơi cần tối đa hóa sự tiết kiệm không gian.
Lựa chọn vật liệu phù hợp với từng vị trí và công năng
Kiến trúc sư Trần Cao Cường khuyến nghị, đối với cầu thang nội thất, yếu tố thẩm mỹ luôn được đặt lên hàng đầu. Do đó, gia chủ có thể cân nhắc lựa chọn các loại đá bóng, gỗ tự nhiên hoặc gạch vân tự nhiên để tạo sự đồng bộ và hài hòa với tổng thể không gian nội thất.
Để tạo sự hài hòa thẩm mỹ, gia chủ nên lựa chọn màu vật liệu ốp lát cầu thang đồng nhất với sắc thái chủ đạo của không gian nội thất. (Ảnh: LAVIA)
Ngược lại, đối với cầu thang ngoại thất, các yếu tố về khả năng chống trơn trượt, chịu đựng tốt điều kiện thời tiết khắc nghiệt như mưa nắng và khả năng chống bám rêu mốc là ưu tiên hàng đầu. Theo đó, các loại đá nhám, gạch chống trượt chuyên dụng hoặc bề mặt bê tông hoàn thiện thô thường được đánh giá là lựa chọn tối ưu.
Bên cạnh vật liệu, sắc thái màu sắc của cầu thang cũng là một yếu tố trọng tâm thu hút sự chú ý của nhiều gia chủ trong năm 2026. Các gam màu trung tính như trắng kem trang nhã, xám ghi hiện đại, nâu gỗ ấm áp hay đen vân đá sang trọng vẫn duy trì vị thế ưa chuộng nhờ tính linh hoạt, dễ dàng phối hợp với đa dạng phong cách nội thất.
Ông Quyến cung cấp thông tin về dải giá vật liệu ốp cầu thang hiện nay có sự chênh lệch đáng kể tùy thuộc vào chủng loại: Đá tự nhiên dao động từ 400.000 đồng đến 1,8 triệu đồng/m²; đá nhân tạo có mức giá cao hơn, từ 2 triệu đồng đến 12 triệu đồng/m²; gỗ tự nhiên ở khoảng 1,4 triệu đồng đến 1,55 triệu đồng/m²; trong khi gỗ công nghiệp có chi phí phải chăng hơn, từ 250.000 đồng đến 400.000 đồng/m².
Các dòng vật liệu nhựa có mức giá phổ biến khoảng 800.000 đồng đến 900.000 đồng/m², còn gạch ốp cầu thang đa dạng hơn với khoảng giá từ 360.000 đồng đến 1,4 triệu đồng/m².
Các chuyên gia khuyến nghị, thay vì chỉ chạy theo các xu hướng tức thời, gia chủ nên đưa ra quyết định lựa chọn vật liệu cầu thang dựa trên phân tích kỹ lưỡng về nhu cầu sử dụng thực tế, đặc điểm diện tích không gian và khả năng tài chính. Điều này nhằm đảm bảo không chỉ vẻ đẹp thẩm mỹ mà còn cả độ bền vững và giá trị sử dụng lâu dài cho toàn bộ công trình.